Emzirme Ödeneği Nedir?

Emzirme ödeneği, yeni doğum yapan annelerin maddi olarak desteklenmesi amacıyla geliştirilen bir ödenektir. “Süt parası” ya da “doğum yardımı” gibi isimlerle de bilinir. Bu uygulamanın temel hedefi yeni doğan bebeklerin emzirme ve gelişim dönemlerinde sağlıklı beslenmelerini desteklemektir. Her bir çocuk için doğum yapan anneye ayrı ayrı olacak şekilde emzirme ödeneği verilir. Dolayısıyla emzirme ödeneği nedir, sorusuna kabaca; yeni doğan her bir çocuk için anneye çocuğun sağlıklı ve dengeli beslenmesini teşvik etmek amacıyla verilen ödenek cevabını vermek mümkündür. 

Emzirme Ödeneği Kimlere Verilir?

Emzirme ödeneği, SGK bünyesinde verilen bir ödenektir. Dolayısıyla doğum yapan sigortalı anneye ya da annenin sigortalı olmaması halinde sigortalı babaya verilir. Yani, 4A (SSK) ya da 4B (Bağkur) ile sigortalı olan çalışanların emzirme ödeneğinden faydalanması mümkündür. Genel olarak emzirme ödeneği almaya uygun kriterlere sahip olanlar şu şekilde sıralanabilir:

• İşçi statüsünde bulunan anneler
• Annenin işçi statüsünde sigortalı olmaması halinde sigortalı babalar
• 4B statüsünde Bağkur ödemesi yapanlar

Bu kişiler, SGK tarafından belirtilen şartları karşılaması halinde emzirme ödeneğinden faydalanabilir. Bununla birlikte emzirme ödeneğinin yanı sıra işçi statüsünde çalışan annelerin, süt izni gibi ek olanaklardan faydalanarak bebeğin sağlıklı ve dengeli beslenmesini sağlaması mümkündür. Emzirme ödeneği, yalnızca çalışan sigortalılara tanınmış bir haktır. Dolayısıyla sigortalı kamu görevlilerinin bu ödenekten faydalanması mümkün değildir. 

4A, 4B ve 4C gibi statüler hakkında detaylı bilgi için "4A, 4B ve 4C Sigorta Çeşitleri" yazımızı ziyaret edebilirsiniz.  

Emzirme Ödeneği Alma Şartları Nelerdir?

Emzirme ödeneği, bazı şartların karşılanması halinde yapılan bir ödemedir. Yeni doğum yapmış anne ya da sigortalı babanın bu ödeneği alabilmesi için belli başlı gereklilikleri yerine getirmesi gerekir. Emzirme ödeneği şartları genel olarak şu şekildedir:

• Yapılan doğum canlı doğum olmalıdır. Doğum esnasında bebeğin yaşamını yitirmesi durumunda anne ya da babaya herhangi bir ödeme yapılmaz.
• Canlı doğumdan en az 120 gün önce olmak şartıyla ve eksiksiz olarak sigortalı anne veya babanın sigorta primleri yatırılmış olmalıdır.
• 4B Bağkurlu sigortalılar için genel sağlık sigortası primi de dahil olmak üzere doğumdan 120 gün öncesine kadar sigorta primleri yatırılmış olmalıdır.

Bunların yanı sıra bazı istisnai haller de mevcuttur. Ödeneği almaya hak kazanan sigortalıların doğumdan sonra sigortalılık hallerinin sona ermesi halinde sigortalı anne ya da babanın önceki 15 ay içerisinde 120 gün boyunca sigorta primlerinin eksiksiz şekilde ödenmiş olması gerekir. 

Emzirme Ödeneği Nasıl Alınır?

Emzirme ödeneği, genellikle herhangi bir başvuruya tabi olmadan şartları karşılayan anne ya da babaların hesaplarına yatar. Annenin E-Devlet sistemi üzerinde kayıtlı bir banka hesap bilgisinin bulunmaması halinde ödenek, annenin adına PTT’ye yatırılır. Bu tarz durumlarda annenin T.C. kimlik kartı ile PTT şubelerine giderek yatırılan tutarı tahsil etmesi mümkündür.

Emzirme ödeneğinin otomatik olarak sigortalı anne veya babanın hesabına yatırılmaması halinde başvuru yapılması gerekebilir. İlgili durumlarda hak sahibi ebeveynin, SGK İl Müdürlüğü’ne doğum belgesi ve talep dilekçesi ile başvuru yapması başvuru yapması gerekir. 

Emzirme ödeneği için hak düşürücü süre 5 (beş) yıl olarak tanımlanmıştır. Dolayısıyla hakkın doğduğu tarihten itibaren geçerli olmak şartıyla 5 yıl içerisinde ödeneğin alınmaması halinde hak sahibinin hakkı düşer. 

Emzirme Ödeneği Ne Kadar? 

Emzirme ödeneğinin ücreti, yıllara göre belirlenir. Ödenek, her bir çocuk için ayrı ayrı olacak şekilde düzenlenmiştir. Yıllara göre emzirme ödeneği ücretleri ve 2025 emzirme ödeneği ücreti şu şekildedir:

• 2023 yılı: 520,00 TL
• 2024 yılı: 857,00 TL
• 2025 yılı: 1.238,00 TL

Emzirme ödeneğinin ücreti, Kurum Yönetim Kurulunca belirlenir ve Bakanlık makamınca onaylanır. Tutar, her yıl değerlendirilerek tekrardan düzenlenir. Emzirme ödeneği anne ve babalara bebeklerin doğumuyla birlikte sunulan bir destek olması nedeniyle doğum hediyesi olarak da bilinir. 

Ödeme Süreci ve Hesaba Yatış Tarihleri

Emzirme ödeneği, başvuruya tabi olmadan hak sahiplerine yapılan bir ödemedir. Dolayısıyla yeni doğum yapan anneler ve çocuk sahibi olan babaların en çok merak ettiği konulardan biri ödeneğin hesaba geçiş tarihidir. Emzirme ödeneği tutar, doğumun ardından 2 ay içerisinde yapılır. Ödeneğin yapıldığı tarih her ayın 8’i ile 14’ü aralığındadır.

Bununla birlikte sigortalı anne ya da babanın doğum anında ilgili ödeneği almaya haklarının bulunmaması halinde de ödeme almaları mümkündür. Doğumdan sonraki 2 ay içerisindeki hakkedişlerde de emzirme ödeneği ödemesi yapılır. 

Başvuru Şartları ve Gerekli Belgeler

Emzirme ödeneği, başvuru sonucunda yapılan bir ödeme değildir. Bu ödenekten şartları karşılayan herkes, herhangi bir başvuru yapmaksızın faydalanabilir. Ödeneğin ödemesi hak sahibinin E-Devlet sistemi üzerinde kayıtlı banka hesabı olması halinde ilgili hesaba yapılır. E-Devlet sisteminde banka hesap bilgileri bulunmayan anneler için ödeme PTT üzerinden gerçekleşir.

Hak sahipliğinin olması ve gerekli şartların karşılanması halinde 2 ay içerisinde emzirme ödeneğinin ödenmemesi durumunda ise başvuruda bulunmak mümkündür. Başvuru için yeni anne ya da babaların kullanabilecekleri iki farklı yöntem vardır. E-Devlet sistemi üzerinden başvuru yapılabilir ya da doğrudan SGK şubeleri aracılığıyla talep oluşturulabilir.

SGK şubeleri üzerinden talep oluşturulması halinde sigortalı anne ya da babanın yanında bulundurması gereken belgeler genel olarak şu şekildedir:

• SGK priminin ödendiğine ilişkin kayıt dökümü,
• Doğumun gerçekleştiği hastaneden alınan canlı doğum raporu ya da doğum belgesi,
• Sigortalı hak sahibi anne veya babaya ait kimliğin fotokopisi

Bu belgelerin karşılanması halinde emzirme ödeneği başvurusu yapılabilir. Başvurunun tamamlanabilmesi için belirtilen belgelerin eksiksiz bir şekilde temin edilmesi ve zamanında ilgili kuruma iletilmesi oldukça önemlidir. 

SGK Üzerinden Başvuru Süreci

Emzirme ödeneği başvuru sürecinin E-Devlet sisteminin yanı sıra SGK üzerinden yapılması da mümkündür. SGK il ya da ilçe müdürlüklerine hak sahipleri doğrudan fiziki olarak giderek başvuru yapabilir. Gerekli belgelerin başvuru aşamasında teslim edilmesinin ardından ödeme, 15-30 gün içerisinde hak sahibinin hesabına yatar. 

Emzirme Ödeneği Hakkında Sıkça Sorulan Sorular 

Emzirme Ödeneği Ne Zaman Yatar?

Emzirme ödeneği, genellikle canlı doğumun gerçekleştiği tarihten sonra 2 ay içerisinde hak sahibinin hesabına yatar. Ödeme, her ayın 8’i ile 14’ü arasında yapılır. 

Çalışmayan Anneler Emzirme Ödeneği Alabilir mi?

Çalışmayan annelerin de emzirme ödeneği alması mümkündür. Fakat çalışmayan annelerin bu ödeneği alabilmesi için karşılanması gereken bazı şartlar vardır. Doğumun gerçekleştiği tarihten itibaren olmak şartıyla babanın 120 önceye kadar sigorta primlerinin yatırılmış olması gerekir. 

Emzirme Ödeneği Başvurusu Reddedilirse Ne Yapılmalı?

Emzirme ödeneği başvurusunun reddedilmesi genellikle anne ya da babanın bu ödenekten faydalanmak için gerekli şartları karşılamadı hallerde ortaya çıkan bir durumdur. Talebin reddedilmesi halinde SGK’ya bağlı il ya da ilçe müdürlüklerine gidilerek bilgi alınabilir. 

_{Uyarı: Multinet Up Blog’da yer alan içeriğin yalnızca bilgi verme amaçlı olduğunu, bilgilerin Multinet Up Blog’un hazırlanma tarihindeki bilgilere dayanarak hazırlandığını ve bilgilerin daha sonra değişebileceğini unutmayınız!}